Si Mary Grace Baloyo, ang "Amazing Grace" ng Air Force
Ang Kwento
Alam mo ba kung sino ang kauna-unahang babaeng sundalo sa Pilipinas na ginawaran ng Medal of Valor? Ang pinakamataas na parangal ng militar, para sa katapangan. Nang bumabagsak ang eroplano niya, may pagkakataon siyang mag-eject at mabuhay. Pero hindi niya ito ginawa. Siya si Mary Grace Baloyo. Pero sa mga kasamahan niya, siya si Amazing Grace. Lumaki siya sa Bacolod, panganay sa apat na magkakapatid. Nang sabihin niyang gusto niyang maging piloto, ayaw pa noong una ng nanay niya. Pero kalaunan, pumayag din siya. At noong 1997, nagtapos siya sa Philippine Air Force Flying School. At alam mo rin ba? Hindi lang siya basta piloto. Isa siya sa anim na babaeng combat pilot ng Air Force. Ang pinalilipad niya: ang OV-10 Bronco, isang attack plane. Lumipad siya sa kampanya sa Mindanao, sa Camp Abubakar, at ilang medalya na ang natanggap niya. Bente-siyete anyos pa lang siya noon, at nakatakda na sanang ikasal sa susunod na taon, sa kapwa niya piloto.
Pero noong March 26, 2001, lumipad siya mula Cavite papuntang Clark, kasama ang co-pilot niyang si Captain Ben Nasayao. Palapit na sila sa Clark, nang biglang masira ang makina. Mabilis na bumabagsak ang eroplano, papunta sa isang matataong lugar sa Mabalacat, Pampanga. Ilang segundo bago bumagsak, nag-eject si Captain Nasayao. Nakaligtas siya. Pero si Grace? Hindi siya nag-eject. Nanatili siya sa loob, at pinilit niyang ilayo ang eroplano sa mga bahay. Bumagsak ito sa isang bakanteng lote, sa gitna ng isang subdivision. Namatay agad si Grace.
Ayon sa tatay niya, mahigit dalawandaang pamilya ang nailigtas ng desisyong iyon. Sabi nga ng isang residente doon: namatay siya, para mabuhay kami. Ginawaran siya ni Pangulong Gloria Macapagal-Arroyo ng Medal of Valor, at itinaas ang ranggo niya bilang Captain. At heto pa! Siya ang kauna-unahang babae sa buong Armed Forces of the Philippines na nakatanggap nito. Ayon nga sa isang pahayagan noon: ipinakita niya sa ating lahat kung paano mamatay ang isang tunay na sundalo. Ngayon, may rebulto siya sa Bacolod, para hindi makalimutan ang kabayanihan niya.
Mabilisang Facts
- Noong March 26, 2001, nasiraan ng makina ang OV-10 Bronco ni 1Lt. Mary Grace Baloyo habang palapit sa Clark, Pampanga.
- Nag-eject ang co-pilot niya, pero nanatili si Grace sa loob para ilayo ang eroplano sa mga bahay sa Mabalacat. Bumagsak ito sa isang bakanteng lote.
- Siya ang kauna-unahang babae sa Armed Forces of the Philippines na ginawaran ng Medal of Valor, ang pinakamataas na parangal ng militar.
Saan galing ang fact na 'to?
- Birth (Oct 30, 1973, Bacolod), PAF Flying School 1997, 15th Strike Wing, Sangley -> Clark proficiency flight
- Eldest of four, mother reluctant at first, Camp Abubakar medals, Capt. Ben Nasayao bailed out seconds before
- "Amazing Grace", one of six women combat pilots, Arroyo conferred Medal of Valor + posthumous Captain
- Inquirer, Apr 4 2001: "Gloria Confers Medal of Valor on Heroine Pilot"; Apr 9 2001: "She Showed All of Us How a Soldier Should Die"
- FilipiKnow says she was 26. Birth/death dates give 27, and Philstar also says 27, so the video says 27.
- "One of six women combat pilots" is from FilipiKnow; Wikipedia has it too but marked [citation needed].
- "200+ families" is her father's estimate (Philstar), and the video says so.
- Mary Grace Baloyo as an aviation cadet: Wikimedia Commons, public domain
- PAF OV-10 Broncos on a wet runway, Dec 28 2024 (same aircraft type, NOT the actual plane): 15th Strike Wing, PAF, public domain
- Crash site in Brgy. Mabiga (2001) and the Bacolod memorial statue: Pinoy Aviators Facebook page, via
